Op zaterdag 21 september 2013 was er bij het Apostolisch genootschap in Enschede de viering van de Internationale Vredesweek. Naast veel muziek, zang en dans en een lichtceremonie met de World Peace Flame, stonden op deze avond ook bijzondere gasten op het podium die zich bezighouden met het werken aan vrede.

Maarten van der Werf, Internationaal vredeswerker en coördinator afdeling Nederland van Christian Peacemaker Teams. Lennert van de Pol, Winnaar van de essaywedstrijd van Odd Fellows; een wereld wijde vereniging die zich inzet voor maatschappelijke rechtvaardigheid en een betere onderlinge verstandhouding tussen de mensen. Annie Gelderblom, Coördinator buurtbemiddeling Hengelo. Niels Baas is specialist in de wereld van het cyberpesten en hij is gedragswetenschapper aan de Universiteit Twente. En Enis Odaci, voorzitter stichting Humanislam, hield ook een voordracht. Hieronder zijn bijdrage.

Internationale Dag voor de Vrede
21 September 2013 – Apostolische Gemeenschap Enschede

“Dames en heren,

Oorlog en geweld staan tegenwoordig, godzijdank, relatief ver van ons af. Sommigen van u hebben vroeger zelf, of zijn kinderen van ouders die de Tweede Wereldoorlog hebben meegemaakt. Voor de jongeren geldt: in het ergste geval heeft u vrienden en kennissen in het buitenland die met oorlog van doen hebben. Vrede is echter meer dan de afwezigheid van oorlog.

Van Dale geeft vier definities van vrede:
1. Vrede is een toestand van rust: we zeggen “moge hij in vrede rusten”
2. Vrede is een toestand van normale verhoudingen tussen staten: tegenstelling: oorlog – vrede sluiten
3. Vrede is een goede verstandhouding
4. Vrede is gewetensrust: we zeggen “ik kan daar (geen) vrede mee hebben…”

Vrede gaat dus over relaties.
De relatie tussen onszelf en de ander.
De relatie tussen landen.
De relatie tussen ons geweten en ons handelen.
De relatie tussen onszelf en een Hogere Macht, noem het God.

Israel-Palestine

Deze foto beeldt dat idee uit.
We zien in deze innige omhelzing de relatie tussen mensen.
Tussen landen.
En: de relatie tussen godsdiensten.

Oorlog kent vele vaders.
We kennen allemaal de oorzaken:
Mensen vechten om olierijkdommen. Om watervoorraden. Om gasleidingen. Om voedsel. Om politieke macht. Om economische belangen. Om geopolitieke verhoudingen – wie is de baas? En om bevrijding van terrorisme en dictatoriale regimes.
Helaas vechten mensen ook om geloofsredenen.
Ik wil hier kort bij stilstaan.

Mensen trekken nog steeds ten strijde omwille van het geloof.
Geloof blijkt vaak een aanjager van geweld, uitsluiting en onderdrukking.
Uit onze wereldgeschiedenis blijkt dat ook.
Onder diverse vlaggen van de godsdienst zijn de meest verschrikkelijke wandaden gepleegd.
Godsdienst als aanjager van intolerantie, discriminatie en genocide.
Nog steeds zijn er de nationalistische varianten van ‘Gott mit uns’, ‘God bless America’. Of ‘Allahu Akbar’.
Religieuze kreten die oorlogsretoriek tot hemelse proporties opblazen.
Vervolgens delen we de vijand in, in het ‘As van het Kwaad’ of ‘de Grote Satan’.
Allemaal varianten op het idee dat God aan ónze kant staat.
De godsdienst wordt gebruikt als legitimatie en als uitgangspunt voor het eigen gelijk.
Door in Gods “ware” naam te handelen, legitimeren we onze politieke keuzes, nationaal en internationaal.
En door God zo aan te roepen wanen wij ons heersers over andere mensen.
Wij gaan ons feitelijk als kleine goden gedragen.

Geen wonder dat niet-gelovigen zeggen dat het geloof achter de voordeur moet.
Zij zeggen: geloven is een privé zaak en brengt ons geen vrede.
Ik begrijp die wens wel, maar ik ben het er niet mee eens.
Omdat het overgrote deel van de mensheid op een of andere manier zal blijven geloven in een God.
Geloof blijft voor de meerderheid van alle mensen het leidende kader waarbinnen persoonlijke, ethische en politieke keuzes worden gemaakt.
Zeker, óók in een tijd van secularisering en ontkerkelijking.

Mijn stelling is: Als het geloof de oorzaak, of mede-oorzaak is van oorlog, strijd, onverdraagzaamheid en onderdrukking…
Dan is de oplossing ook te vinden in het geloof.
Die oplossing is het loslaten van de claim op de religieuze waarheid (!)
Daarmee zeg ik niet: doe afstand van uw geloof! Integendeel!
Blijft u met hart, ziel en verstand geloven in uw God.
Maar erken en respecteer de ander in zijn geloof, of ongeloof.
Het komt er simpelweg op neer dat gelovigen zullen moeten erkennen dat hun God groter is dan elk individuele godsdienst.
Het komt er op neer dat God groter is dan het jodendom, het christendom, de islam, het boeddhisme, enzovoorts.
Het komt er op neer dat God groter is dan alle heilige boeken.
Pas als we dát accepteren kunnen wij in alle mensen een hemels vonkje zien.
Elkaar veroordelen op basis van kleur, ras, seksuele geaardheid en levensovertuiging is dan niet alleen onzinnig, maar een ontkenning van onze existentiële verbondenheid.

Zeg dus niet: mijn God is beter dan uw God
Zeg niet: mijn Boek is beter dan uw Boek.
En zeg niet: wij zijn verlicht, u niet.
Wat dan wel te zeggen?

Laten we zeggen: vertelt u mij over uw God.
Laten we zeggen: vertelt u mij over uw Heilig Boek.
Laten we zeggen: vertelt u mij over uw Verlichting.
Maak de mens het begin- en eindpunt van de godsdienst.
Dat is de basis voor vrede binnen godsdiensten.
Het is de basis voor vrede tussen godsdiensten en tussen naties.
Dichter bij huis: het is de basis voor vrede tussen familie, vrienden, buren en collega’s.

Ik begon mijn bijdrage met vier definities van vrede.
Ik herhaal ze:
1. Vrede is een toestand van rust.
2. Vrede is een toestand van normale verhoudingen tussen staten.
3. Vrede is een goede verstandhouding.
4. Vrede is gewetensrust.

Zou het niet mooi zijn om een vijfde definitie aan de Van Dale toe te voegen?
Ik stel deze voor:
5. Vrede is een levenshouding waarin mensen elkaars religieuze waarheid accepteren, elkaars culturele diversiteit waarderen, en daarmee elkaars identiteit erkennen.

Ik wens u allen vrede.”

Meer informatie?
Stichting Vredevlam Twente – website
Beeldverslag door Jan Schaake

Reageer

avatar
wpDiscuz